‘Dark Waters’ bij stort Doonweg?
Algemeen“Het probleem wordt klein gehouden, terwijl er sprake is van een landelijk schandaal”
EERBEEK – Wie kent niet de film ‘Dark Waters’? Het waargebeurde verhaal over de juridische strijd van advocaat Robert Bilott die vecht tegen het chemische productiebedrijf Dupont die giftig afval dumpt. Het proces is nog steeds gaande en speelt al vanaf eind jaren ‘90. Momenteel is er ook een release van de docufilm ‘How to poison a planet’. Gaat het verhaal over stort Doonweg dezelfde kant op? Ook hier is sprake van juridische processen die stichting Natuurlijk Eerbeek Schoon flink bezighoudt en waar enorm veel tijd en energie in gaat zitten.
“We zetten ons al jaren in door afval op te rapen en we hebben als stichting meer ambities maar sinds een jaar maken we ons enorm druk over de LD(Linz Donawitz)-staalslakken wat toch een groot probleem blijkt te zijn, zegt Corine Kapenga, voorzitter van de stichting. Stort Doonweg die de stort beheert namens twee (en eerder drie) Eerbeekse papierfabrieken heeft zich in 2019 laten adviseren door advies- en ingenieursbedrijf Tauw. Is met het afdekken van de stortplaats door de zand vervangende LD-staalslakken de oplossing niet groter geworden dan het probleem? “Als we ons hart mogen laten spreken dan zouden we graag willen dat alle staalslakken worden verwijderd. Hiervoor loopt inmiddels een procedure bij de rechtbank. Alle andere oplossingen blijven een pleister op de wonde. Er wordt gezegd dat LD-staalslak een bouwstof is maar als dat zo is, waarom komen mensen ze dan niet gratis bij de stort afhalen? Dat gebeurt niet.”
Mede dankzij inspanningen van de stichting is er veel landelijke media-aandacht voor het staalslakken probleem gekomen, want het blijkt op honderden plekken te zijn toegepast tot aan speelplaatsen voor kinderen toe. Er is niet in kaart gebracht waar de staalslakken nog meer zijn gebruikt. Staatssecretaris Jansen van Milieu waarschuwt in een brief aan de Tweede Kamer dat kinderen dit spul in hun mond kunnen steken. Daar wordt in de huidige regelgeving nog geen rekening mee gehouden. Nieuwsuur meldde dat het ministerie juist staalproducent Tata Steel tot 2x toe heeft geholpen bij het afzetten van staalslakken terwijl bekend was dat er risico’s aan kleefden. Dit staat haaks op elkaar. Een behaald succes van de stichting is dat er in ieder geval een meldplicht gaat komen voor het storten van LD-staalslakken.
Kapenga: “Er is sprake van een waar foutenfestival. Door een diepgravend onderzoek hebben we ontdekt dat LD-staalslakken geen bijproduct zijn in de zin van de Wet milieubeheer maar een afvalstof die niet op de stortplaats had mogen worden gedumpt. Het eerste plan van Stort Doonweg om uitsluitend de ringslootjes en de ringweg van LD-staalslakken te ontdoen en een gronddepot met verontreinigende grond te vormen is van de baan dankzij het voeren van een juridische procedure. De werkruimte voor de aannemer is teruggebracht van ruim 3600m2 naar 900m2 waardoor de bomen tussen camping Robertsoord en de stortplaats kunnen blijven staan. De kap is van de baan. Dit heeft de provincie schriftelijk toegezegd. Daar zijn we blij mee. Hoewel we liever de staalslakken zien verdwijnen is het plan voor een eindafdichting in plaats van uiterlijk 31 december 2046 nu 20 jaar vervroegd. Die afdichting willen ze in twee fasen doen: in 2025 de zijkanten en pas in 2027 het bovenvlak met een oppervlakte van 9 hectare(18 voetbalvelden). Wij vinden dat dit in één keer zou moeten worden uitgevoerd ter voorkoming van verdere milieuverontreiniging. Het probleem aanpakken kan wat ons betreft niet snel genoeg gaan, we willen voorkomen dat er vertraging of uitstel optreedt.”
Dat er 15.500 zonnepanelen van BrummenEnergie op de toplaag liggen zou van ondergeschikte rol moeten zijn als het om milieuvervuiling gaat. De PH-waarde van het door de staalslakken uitlogende regenwater is zorgwekkend hoog, vergelijkbaar met gootsteenontstopper. Daarnaast stromen met het regenwater ook zware metalen de bodem en het grondwater in. De stichting is bezig om ervoor te zorgen dat er een landelijk verbod komt voor het toepassen van LD-staalslakken. “We tellen onze successen maar zijn verbaasd dat dit zo’n lange en moeizame weg moet zijn vóór gezondheid, schoon water en tégen milieuvervuiling.”
