Burgemeester Van Eert (Rheden): Wij staan open voor een combinatie Rheden, Brummen, Voorst.

BRUMMEN - De afgelopen maanden is er veel gepubliceerd over de gemeentelijke herindeling en is er ook al voorgesorteerd op een opgaan van de gemeente Brummen in de gemeente Zutphen of Rheden. In de forumvergadering van mei dit jaar zijn er diverse insprekers geweest die hebben uitgelegd waarom het beter of juist niet goed is dat Brummen niet zelfstandig blijft waarbij onder andere de volgende vragen naar voren kwamen:

Kan Brummen onder de huidige omstandigheden nog zelfstandig blijven? Zijn de argumenten die in het verleden gebruikt werden om de gemeente Brummen op te heffen nog actueel? Of zijn de omstandigheden inmiddels zodanig dat aansluiting bij Zutphen of Rheden niet direct noodzakelijk is? Wat zijn de voor- of nadelen voor de inwoners van de gemeente Brummen als hun gemeente niet meer zelfstandig is? Waarom wordt er zoveel haast gemaakt om de aansluiting met Zutphen of Rheden af te ronden. Is het mogelijk, om de aansluiting bij Zutphen of Rheden onderwerp te maken van de verkiezingen, zodat de burgers van de gemeente Brummen zich hierover kunnen uitspreken?

Deze week komt Carol van Eert, burgemeester van de gemeente Rheden aan het woord in verband met het onlangs verschenen promotiefilmpje over de gemeente Rheden en de gemeentelijke herindeling en het hiervoor gepubliceerde magazine: “ Toekomstbeeld Brummen-Rheden”.

Deze week de burgemeester van Rheden, Carol van Eert.

De gemeente Rheden heeft zich eind november nadrukkelijk gepositioneerd in het lopende herindelingsdebat. Met een brochure én een YouTube-filmpje maakte het college duidelijk dat Rheden zich herkent in de identiteit en mentaliteit van buurgemeente Brummen. Volgens burgemeester Carol van Eert biedt dat een solide basis om serieus te onderzoeken of een gemeentelijke fusie kansrijk is.

Van Eert ziet goede mogelijkheden om bij een samengaan de eigenheid van beide gemeenten en hun dorpen te behouden. “De vraag hoe zouden jullie aankijken om nader te onderzoeken om eventueel samen een nieuwe gemeente te kunnen vormen? Daar hebben we eigenlijk vanaf het eerste begin al geheel positief op gereageerd.” Hij spreekt daarbij zijn waardering uit voor de manier waarop Brummen het proces insteekt. “Ik heb veel waardering voor de insteek van Brummen om een zo objectief mogelijk onderzoek naar de fusie te doen.”

Slagvaardig en bestuurskrachtig

Ook in Rheden wordt onderkend dat de bestuurlijke kwetsbaarheid toeneemt. Net als in Brummen werken er op meerdere beleidsterreinen ‘eenpitters’. “Er is een kleinere vijver waar we met z’n allen in vissen naar bijvoorbeeld ervaren projectleiders,” aldus Van Eert. “Salarissen voor beleidsfuncties zijn gekoppeld aan de inschaling van de gemeentesecretaris. Dus als iemand bijvoorbeeld bij ons in loonschaal 10 zit, kan dezelfde functie in een grotere gemeente onder 11 of 12 vallen. Dit geldt alleen voor beleidsfuncties waar de functiezwaarte gekoppeld is aan het inwonertal. Door een goede samenwerking te kiezen kun je ervaring delen.”

Dat Rheden deel uitmaakt van de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen en Brummen is aangesloten bij de Stedendriehoek ziet de burgemeester niet als een struikelblok. “Een nieuwe gemeente zou op zijn eigen merites moeten worden beoordeeld. Bij welk samenwerkingsverband past het het beste. Maar Mook maakt bijvoorbeeld deel uit van twee samenwerkingsverbanden, en Montferland heeft een tijdlang geswitcht tussen twee.”

Vol op de rem is niet nodig

Volgens Van Eert hoeft het huidige proces niet onnodig te worden vertraagd, ook niet als andere gemeenten zich later melden. Hij wijst daarbij op eerdere fusies elders in het land. “Ik weet dat in Noordoost-Brabant, het Land van Cuijk, dat zijn vijf voormalige gemeenten die gefuseerd zijn tot een hele grote gemeente, Grave pas op het allerlaatste moment ook nog heeft ingecheckt. ‘Wij willen alsnog graag meedoen’.”

Dat betekent volgens hem dat ook gemeenten als Voorst niet bij voorbaat buiten beeld zijn. “Zonder dat je het huidige proces hoeft te vertragen, is het heel wel denkbaar dat als Voorst zich meldt na een besluit dat Brummen genomen heeft, ik kan dan alleen spreken als de keuze die zij maken is voor Rheden, wij in ieder geval zeer zeker openstaan om ook serieus met hen te bezien wat er kan.”

Draagkracht boven participatie

Net als Brummen heeft ook Rheden een Moventum-enquête gehouden onder inwoners. Toch hecht Van Eert daar geen doorslaggevende waarde aan. “De enquête gaat over feiten in het hier en nu is. Wij willen juist op een andere manier iets zeggen voor wat voor keuze je kunt maken. Of je bij elkaar past.” Voor Rheden weegt draagvlak zwaarder dan representativiteit of participatie op papier.

Dat betekent niet dat inwoners buitenspel worden gezet, benadrukt hij. “Voordat je een besluit neemt moet je dat eerst met je inwoners bespreken. Gewoon éérst het gesprek aangaan en niet achteraf.”

Aanraakbaar bestuur

Een veelgehoorde zorg bij gemeentelijke fusies is het verlies van korte lijnen. Volgens Van Eert ligt daar juist een opdracht. “Voor mij zou het adagium van de fusie juist moeten zijn: je moet als bestuur de aanraakbaarheid en de benaderbaarheid goed organiseren.”

Groei en groen

Ook de ruimtelijke opgave speelt mee in de afweging. “Wij kiezen er niet voor om natuur- of landbouwgrond in te zetten om op te bouwen,” zegt Van Eert. “Inbreiding, woningsplitsing en optopping komen eerst in het zicht.” Rheden heeft de opgave om circa 3.500 woningen te realiseren en werkt onder meer aan plannen voor het voormalige ziekenhuisterrein in Velp en de betonfabriek in Rheden.

Juist het groene en dorpse karakter ziet Rheden als een kernwaarde. Als voor een toekomstbestendige gemeente het regelmatig geopperde inwonertal van boven de 80.000 nodig zou zijn, ziet Van Eert ruimte voor bredere varianten. “Een aantal van onze raadsleden hebben in Empe tijdens de bijeenkomst aangegeven, op de reactie van een van de sprekers voor zo’n drie-eenheid van groene gemeenten, dat geen rare gedachte te vinden. We staan dan ook zeker open om ook de optie Voorst, Brummen en Rheden mee te wegen.”

Blijft tot slot nog één vraag onbeantwoord: Hoe zou zo’n nieuwe gemeente dan moeten heten? Wordt de naam van een van de bestaande gemeenten onderdeel van de nieuwe identiteit, of kiest men voor iets nieuws als ‘Groen Lint’ of ‘Zuidelijke IJsselvallei’? Misschien, zo wordt voorzichtig geopperd, is dat wel een mooie kwestie voor een prijsvraag of een enquête.